Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) 30 Ekim 2026 haftasına ilişkin verileri, yabancı yatırımcıların Türk finansal varlıklarındaki satışlarının sürdüğünü gösterdi. Üç menkul kıymet kalemindeki haftalık net satış 878,9 milyon dolara ulaşırken, son yedi haftadaki toplam satış yaklaşık 3,64 milyar dolar oldu.
Tahvil satışları haftalık çıkışta belirleyici oldu
Yurt dışında yerleşik yatırımcılar, 30 Ekim 2026 ile biten haftada 750,4 milyon dolarlık Devlet İç Borçlanma Senedi (DİBS) satışı yaptı. Hisse senetlerinde 66,3 milyon dolar, özel sektör tahvil ve bonolarında ise 62,3 milyon dolarlık net satış gerçekleşti.
Devlet tahvillerindeki bu çıkış, nisan ayının başından bu yana kaydedilen en yüksek haftalık satış oldu. Böylece ekim ayının son haftasında hem tahvil hem de hisse senedi piyasalarında yabancı yatırımcı hareketleri öne çıktı.
Yedi haftada 3,6 milyar doları aşan satış
16 Eylül sonrasındaki yedi haftalık döneme ilişkin hesaplamalarda, yabancı yatırımcıların Türk lirası cinsinden menkul kıymetlerdeki net satışları yaklaşık 3,64 milyar dolara ulaştı. En yüksek çıkış özel sektör tahvil ve bonolarında görüldü.
Bu dönemde özel sektör tahvillerinde 1,67 milyar dolar, devlet tahvillerinde 1,53 milyar dolar net satış gerçekleşti. Hisse senetlerindeki çıkış ise 444,3 milyon dolar olarak hesaplandı. Özel sektör tahvillerindeki satış, bu araçları ihraç eden şirketlerin ödeme güçlüğüne düştüğü anlamına tek başına gelmiyor.
TCMB rezervleri 4 milyar 84 milyon dolar azaldı
Yabancı yatırımcı işlemleriyle aynı dönemde açıklanan TCMB verilerine göre toplam rezervler 4 milyar 84 milyon dolar gerileyerek 158 milyar 107 milyon dolara indi. Bir önceki hafta toplam rezervler 162 milyar 191 milyon dolar seviyesindeydi.
Gerilemenin hem brüt döviz hem de altın rezervlerindeki düşüşten kaynaklandığı bildirildi. Ancak rezervlerdeki azalışın tamamını yabancı satışlarına bağlamak mümkün değil; rezervler farklı piyasa işlemlerinden ve varlık değerlerindeki değişimlerden de etkilenebiliyor.
Döviz ve altın rezervlerinde düşüş
TCMB’nin haftalık para ve banka istatistiklerine göre 23 Ekim’de 59 milyar 45 milyon dolar olan brüt döviz rezervleri, 30 Ekim’de 56 milyar 90 milyon dolara geriledi. Böylece brüt döviz rezervlerinde 2 milyar 955 milyon dolarlık azalış kaydedildi.
Altın rezervleri de 103 milyar 146 milyon dolardan 102 milyar 17 milyon dolara düştü. Altın rezervlerindeki gerileme 1 milyar 129 milyon dolar oldu.
Net uluslararası rezervler de geriledi
Bir önceki hafta yaklaşık 42,3 milyar dolar olan TCMB’nin net uluslararası rezervleri, 30 Ekim haftasında yaklaşık 38 milyar dolara indi. Swap hariç net rezervler ise 30,8 milyar dolardan 24,3 milyar dolara geriledi.
Brüt rezerv, net rezerv ve swap hariç net rezerv farklı hesaplama yöntemleriyle oluşturulduğu için bu göstergeler birbirinin yerine kullanılamıyor.
Yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatı yükseldi
30 Ekim haftasında yurt içi yerleşiklerin yabancı para mevduatları 585 milyon dolar arttı. Parite etkisinden arındırılmış verilerde gerçek kişilerin yabancı para mevduatları 69 milyon dolar, tüzel kişilerin mevduatları ise 516 milyon dolar yükseldi.
Veriler, aynı hafta bireysel ve kurumsal hesaplarda yabancı para mevduatlarının arttığına işaret etti.
Bankacılık sektöründe kredi hacmi 29 trilyon lirayı geçti
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun (BDDK) 30 Ekim haftası verilerine göre toplam kredi hacmi 224 milyar 223 milyon lira artarak 29 trilyon 779 milyon liraya yükseldi.
Bankacılık sektörünün toplam mevduatı, bankalar arası işlemler dahil 112 milyar 999 milyon lira azalarak 32 trilyon 739 milyar 311 milyon liraya geriledi. Böylece haftalık bazda krediler artarken toplam mevduat düştü.
Tüketici kredileri 3 trilyon 556 milyar 940 milyon liraya ulaştı
Tüketici kredileri 30 Ekim haftasında 32 milyar 405 milyon lira artışla 3 trilyon 556 milyar 940 milyon liraya çıktı.
- Konut kredileri: 852 milyar 509 milyon TL
- Taşıt kredileri: 42 milyar 729 milyon TL
- İhtiyaç kredileri: 2 trilyon 661 milyar 701 milyon TL
Tüketici kredileri içinde en büyük payı ihtiyaç kredileri oluşturdu.
Kocaeli işletmeleri finansman göstergelerini izliyor
Türkiye’nin önemli üretim merkezlerinden Kocaeli’de sanayi kuruluşları ve ticari işletmeler açısından kredi maliyetleri, tahvil piyasasındaki gelişmeler ve döviz kuru yakından takip ediliyor. Yabancı yatırımcıların tahvil işlemleri, piyasa faizleri ile finansal koşulların değerlendirilmesinde önem taşıyor.
Kredi maliyetleri işletmelerin yatırım, üretim ve işletme sermayesi kararlarını etkileyebiliyor. Bununla birlikte açıklanan veriler Türkiye genelini kapsıyor; yalnızca Kocaeli’ye ait sermaye çıkışı tutarı bu rakamlardan hesaplanamıyor.
Küresel piyasalarda ABD ekonomisi gündemde
Türkiye’deki finansal gelişmelerin yanı sıra uluslararası finans kuruluşlarının ABD ekonomisine ilişkin değerlendirmeleri de yatırımcılar tarafından izleniyor. ABD’deki ara seçimlerin ardından kuruluşlar bütçe politikaları, doların seyri ve ABD Merkez Bankasının faiz kararları için farklı senaryolar açıkladı.
Bazı kuruluşlar siyasi dengelerin yasama süreçlerini yavaşlatabileceğini belirtirken, bazıları kamu harcamaları ile borçlanma ihtiyacının yüksek kalabileceğine dikkat çekti. Bu beklentiler küresel dolar likiditesi, tahvil getirileri ve gelişmekte olan ülkelere sermaye akımları açısından önem taşıyor.
Gözler yeni yabancı yatırımcı verilerinde
TCMB’nin 30 Ekim haftasına ilişkin verileri, özellikle devlet tahvillerinde yüksek tutarlı yabancı satışını ortaya koydu. Aynı hafta Merkez Bankasının brüt rezervlerinde 4 milyar doların üzerinde düşüş yaşandı.
İlerleyen dönemde yabancı yatırımcıların tahvil ve hisse senedi işlemleri, rezervlerin seyri, yurt içindeki kredi koşulları ve küresel faiz beklentileri izlenmeye devam edecek.
